Aanbevelingen voor een inkomensgarantie voor ouderen (IGO) die de mensenrechten respecteert

Oudere mensen zijn kwetsbaarder voor armoede. De inkomensgarantie voor ouderen (IGO) vult de laagste pensioenen aan tot een totaal van 821,38 euro per maand voor samenwonenden of 1232,07 euro voor alleenstaanden. Hiermee komt de IGO tegemoet aan het recht op sociale bescherming en steun, dat o.a. in de Belgische Grondwet is vastgelegd.

Naast het inkomen, zijn er echter nog andere voorwaarden om de IGO te krijgen. Zo mogen mensen maximum 29 dagen per jaar in het buitenland verblijven en moeten ze dit melden aan de federale pensioendienst. Postbodes controleren of ouderen effectief thuis zijn. Wanneer dit niet het geval is, kunnen ze hun uitkering verliezen zonder eerst gehoord te worden.

Samen met het Steunpunt tot bestrijding van armoede pleit het FIRM voor een hervorming van de verblijfsvoorwaarde en versoepeling  van de controles. We doen vier aanbevelingen om het respect voor de mensenrechten van ouderen te verbeteren.

  1. Evalueer de verblijfsvoorwaarde voor de IGO en de controle ervan. Er moet kunnen worden vastgesteld of de beperking van de mensenrechten proportioneel is voor het doel (opsporen van fraude). Ook wordt aanbevolen dat deze evaluatie wordt uitgevoerd door een onafhankelijke mensenrechteninstelling en dat de betrokken groepen daarbij worden betrokken.
  2. Harmoniseer het toegelaten aantal dagen in het buitenland met andere inkomensvervangende tegemoetkomingen en integratie-uitkeringen, zodat alle begunstigden maximaal 90 dagen naar het buitenland kunnen gaan.
  3. Pas de controleprocedure aan zodat deze beter is afgestemd op de gecontroleerde personen, transparanter is wat de criteria betreft, en de mensenrechten van ouderen beter respecteert.
  4. Geef mensen het recht om gehoord te worden en protest aan te tekenen voordat de federale pensioendienst de beslissing neemt om de IGO op te schorten. Dit recht moet wettelijk verankerd zijn.

Als belangrijkste bron van inkomsten voor veel ouderen is de IGO van cruciaal belang voor een menswaardig bestaan en de vele rechten die daarmee gepaard gaan. Daarom is het belangrijk aandacht te besteden aan de voorwaarden voor toekenning en opschorting van de IGO, om te voorkomen dat ze mechanismen van sociale uitsluiting en verlies van mensenrechten in de hand werken.

naar boven